Seçimlerde Kürtlerin temsil oranı azaldı
Delil Fırat
10 Mart 2010
HEWLER - Irak parlamentosu seçimlerinde resmi sonuçlar henüz açıklanmazken Kürtlerin 325 sandalyelik Bağdat parlamentosuna 64 ila 70 arasında milletvekili göndermesi bekleniyor. Kerkük’te birinci gelen Kürtler, Musul’da ikinci sırada yer alırken Kürdistan Bölgesi ve Irak’ın her yerinde açık hileler yaşandı.
2005 yılında 245 sandalye için yapılan parlamento seçimlerinde Kürtler, Bağdat’ta 58 milletvekili gönderebilmişti. Nüfus oranına göre bu seçimlerde milletvekili sayısı 325’e yükseldi. Ancak bölgelere dağıtılan sandalyelerden sadece 41’i Federal Kürdistan Bölgesi’nin üç eyaletine düştü.
KÜRTLER EN AZ 64 MİLLETVEKİLİ BAĞDAT’A GÖNDERİYOR
7 Mart’ta yapılan seçimlerin resmi sonuçları henüz açıklanmadı ancak sızın ilk sonuçlara tahminlere göre Kürt listeler en az 66 milletvekili Bağdat’ta gönderiyor. Ancak Irak parlamentosundaki sandalye sayısının artması ile birlikte Kürtlerin temsil oranının da düştüğü gözleniyor.
Gözlemciler, Kürtler Kerkük konusunda ABD’den destek aldıktan sonra temsil oranına tepkilerini dile getirmediğini öne sürüyor. Kerkük’ün diğer bölgelerle birlikte, herhangi bir özel statüye kavuşturulmadan seçimlere girmesi sonucunda Kürtler kentte milletvekili çoğunluğunu elde etti.
KERKÜK KÜRTLERİN
KDP, YNK, Goran ve İslami liste kaynaklarına göre Kürtler Süleymaniye’de 17, Hewler’de 14, Musul’da 10, Duhok’ta 10, Kerkük’te 8, Diyala’da 3 ve Bağdat’ta 1 sandalye elde etti. 12 sandalye hakkı olan Kerkük’te sandalyelerin 5 ila 6’sının YNK adaylarına gittiği ifade ediliyor. KDP Kerkük’te 2 milletvekili çıkarırken Goran ise 1 sandalye kazandı.
Aynı bölgelerde birçok liste de zaferini ilan ederken, elde edilen sandalyeler konusunda da çelişkili açıklamalar yapılıyor. Ancak parti kaynaklarının açıklamalarından çıkarılan sonuçlara göre Irak genelinde Kürt oluşumlar arasında KDP’nin 33 sandalye ile birinci sırada yer aldığı iddia edilirken, YNK’nin 13, Goran’ın 11, Yekgirtu’nun 5 ve Komela İslami’nin 2 sandalye kazandığı kaydedildi. 11 partiden oluşan Kürdistan İttifakı toplam 46 sandalye elde etti.
SÜLEYMANİYE’DE GORAN
Kürdistan Bölgesi’nde KDP ve YNK’nin öncülüğündeki Kürdistan İttifakı, basına yansıyan bilgilere göre oyların çoğunluğunu aldı. Ancak Goran listesi Süleymaniye’de sandalyelerin 6 ya da 7’sini alarak birinci olurken, YNK 5 sandalye, KDP 1 veya 2 sandalye, Yekgirto 2 ve Komala İslami 1 sandalye elde etti.
GORAN HEWLER’DE YNK’Yİ GEÇTİ
Hewler’de ise KDP 9, Goran 2, YNK 1, Yekgirto 1 ve Komela İslami 1 sandalye kazandı. Goran’ın Hewler’de YNK’den fazla sandalye çıkarması dikkat çekti.
KDP’nin kalesi durumundaki Duhok’ta da sandalyelerin 9’unu, Yekgirto’nun da 1 parlamenter çıkardığı belirtiliyor. Bu bölgede sandıklar açıldıktan sonra KDP ve Yekgirto’nun başbaşa gittiği yönünde iddialar ortaya atıldı ancak sonra basına KDP’nin kazandığına dair açıklamalar yapıldı.
AÇIK HİLE
Öte yandan seçimler sırasında Kürdistan Bölgesi’nin yanısıra Irak’ın her yanında oy kullanımı sırasında hile yapıldığı yönünde bilgiler geldi. Hewler’de adını vermek istemeyen bir seçmen, sandık başına gittiğinde açık hilelerle karşılaştığını söyledi. Parmak basılan boyanın da hemen çıktığını ifade eden Hewlerli seçmen, aynı kişilerin bir kaç kez yeniden oy kullanabildiğine dikkat çekti.
Gözlemcilerin ilk başta listede ismi olmayanların oy kullanmasını engellediği ancak baskılardan sonra hilelere göz yumduğuna dikkat çeken seçmen, sadece Kürdistan İttifakı değil, diğer listelerin de hile yaptığına işaret etti. Seçimlere katılan listelerin, özellikle etkili oldukları, diğer bir ifadeyle “adamlarını yerleştirdikleri” oy bürolarında hilelere yoğun bir şekilde başvurduğu görüldü.
KATILIM ORANLARINDA ÇELİŞKİ
Seçim günü sabah saatlerinde seçimleri izleyen gazetecilere göre oy bürolarında çok az bir katılım gözlenmesine rağmen sandıklar kapandıktan sonra Hewler, Duhok ve Süleymaniye’deki katılım oranın yüzde 80’nin üzerinde oluğunun açıklanması dikkat çekti.
Benzer hilelere Irak’ın tüm diğer bölgelerinde de başvurulduğu ifade ediliyor. Zira tüm bölgelerde katılımın yüzde 70 ila yüzde 90 arasında olması şüpheleri arttırıyor. Bölgelerde katılımın yüzde 70’in üzerinde olduğu açıklanmasına rağmen Irak Bağımsız Yüksek Seçim Komisyonu ise katılımın yüzde 62 dolayında olduğunu açıkladı. 2005’teki seçimlerde katılım oranı yüzde 75 olarak kayda geçmişti.